Tipiṭaka
Text

33. Umāpupphiyavaggo

Browse Tipiṭaka hierarchy
On this page

1. Umāpupphiyattheraapadānaṃ

‘‘Samāhitaṃ samāpannaṃ, siddhatthamaparājitaṃ;

CST 1.0295

Samādhinā upaviṭṭhaṃ, addasāhaṃ naruttamaṃ.

‘‘Umāpupphaṃ gahetvāna, buddhassa abhiropayiṃ;

Sabbapupphā ekasīsā, uddhaṃvaṇṭā adhomukhā.

‘‘Sucittā viya tiṭṭhante, ākāse pupphasantharā;

Tena cittappasādena, tusitaṃ upapajjahaṃ.

‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ pupphamabhipūjayiṃ;

Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhapūjāyidaṃ phalaṃ.

‘‘Pañcapaññāsito kappe, eko āsiṃ mahīpati;

Samantachadano nāma, cakkavattī mahabbalo.

‘‘Paṭisambhidā catasso, vimokkhāpi ca aṭṭhime;

Chaḷabhiññā sacchikatā, kataṃ buddhassa sāsanaṃ.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā umāpupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Umāpupphiyattherassāpadānaṃ paṭhamaṃ.

2. Pulinapūjakattheraapadānaṃ

‘‘Kakudhaṃ vilasantaṃva, nisabhājāniyaṃ yathā;

PTS 1.0259

Osadhiṃva virocantaṃ, obhāsantaṃ narāsabhaṃ.

‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, avandiṃ satthuno ahaṃ;

Satthāraṃ parivaṇṇesiṃ, sakakammena tosayiṃ .

‘‘Susuddhaṃ pulinaṃ gayha, gatamagge samokiriṃ;

Ucchaṅgena gahetvāna, vipassissa mahesino.

‘‘Tato upaḍḍhapulinaṃ, vippasannena cetasā;

CST 1.0296

Divāvihāre osiñciṃ, dvipadindassa tādino.

‘‘Ekanavutito kappe, pulinaṃ yamasiñcahaṃ;

Duggatiṃ nābhijānāmi, pulinassa idaṃ phalaṃ.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā pulinapūjako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Pulinapūjakattherassāpadānaṃ dutiyaṃ.

3. Hāsajanakattheraapadānaṃ

‘‘Dumagge paṃsukūlakaṃ , laggaṃ disvāna satthuno;

Añjaliṃ paggahetvāna, bhiyyo uccāritaṃ mayā.

‘‘Dūrato pana disvāna , hāso me udapajjatha;

Añjaliṃ paggahetvāna, bhiyyo cittaṃ pasādayiṃ.

‘‘Ekanavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā;

Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā hāsajanako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Hāsajanakattherassāpadānaṃ tatiyaṃ.

4. Yaññasāmikattheraapadānaṃ

‘‘Jātiyā sattavassohaṃ, ahosiṃ mantapāragū;

PTS 1.0260

Kulavattaṃ adhāresiṃ, yañño ussāhito mayā.

‘‘Cullāsītisahassāni, pasū haññanti me tadā;

CST 1.0297

Sārathambhupanītāni , yaññatthāya upaṭṭhitā.

‘‘Ukkāmukhapahaṭṭhova, khadiraṅgārasannibho;

Udayantova sūriyo, puṇṇamāyeva candimā.

‘‘Siddhattho sabbasiddhattho, tilokamahito hito;

Upagantvāna sambuddho, idaṃ vacanamabravi.

‘‘‘Ahiṃsā sabbapāṇīnaṃ, kumāra mama ruccati;

Theyyā ca aticārā ca, majjapānā ca ārati.

‘‘‘Rati ca samacariyāya, bāhusaccaṃ kataññutā;

Diṭṭhe dhamme parattha ca, dhammā ete pasaṃsiyā.

‘‘‘Ete dhamme bhāvayitvā, sabbasattahite rato ;

Buddhe cittaṃ pasādetvā, bhāvehi maggamuttamaṃ’.

‘‘Idaṃ vatvāna sabbaññū, lokajeṭṭho narāsabho;

Mamevaṃ anusāsitvā, vehāsaṃ uggato gato.

‘‘Pubbe cittaṃ visodhetvā, pacchā cittaṃ pasādayiṃ;

Tena cittappasādena, tusitaṃ upapajjahaṃ.

‘‘Catunnavutito kappe, yadā cittaṃ pasādayiṃ;

Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā yaññasāmiko thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Yaññasāmikattherassāpadānaṃ catutthaṃ.

5. Nimittasaññakattheraapadānaṃ

‘‘Candabhāgānadītīre, vasāmi assame ahaṃ;

PTS 1.0261

Suvaṇṇamigamaddakkhiṃ, carantaṃ vipine ahaṃ.

‘‘Mige cittaṃ pasādetvā, lokajeṭṭhaṃ anussariṃ;

CST 1.0298

Tena cittappasādena, aññe buddhe anussariṃ.

‘‘Abbhatītā ca ye buddhā, vattamānā anāgatā;

Evamevaṃ virocanti, migarājāva te tayo.

‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ saññamalabhiṃ tadā;

Duggatiṃ nābhijānāmi, buddhasaññāyidaṃ phalaṃ.

‘‘Sattavīse ito kappe, eko āsiṃ mahīpati;

Araññasattho nāmena, cakkavattī mahabbalo.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā nimittasaññako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Nimittasaññakattherassāpadānaṃ pañcamaṃ.

6. Annasaṃsāvakattheraapadānaṃ

‘‘Suvaṇṇavaṇṇaṃ sambuddhaṃ, gacchantaṃ antarāpaṇe;

Kañcanagghiyasaṅkāsaṃ, bāttiṃsavaralakkhaṇaṃ.

‘‘Siddhatthaṃ sabbasiddhatthaṃ, anejaṃ aparājitaṃ;

Sambuddhaṃ atināmetvā, bhojayiṃ taṃ mahāmuniṃ.

‘‘Muni kāruṇiko loke, obhāsayi mamaṃ tadā;

Buddhe cittaṃ pasādetvā, kappaṃ saggamhi modahaṃ.

‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ dānamadadiṃ tadā;

Duggatiṃ nābhijānāmi, bhikkhādānassidaṃ phalaṃ.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā annasaṃsāvako thero imā gāthāyo abhāsitthāti;

Annasaṃsāvakattherassāpadānaṃ chaṭṭhaṃ.

7. Nigguṇḍipupphiyattheraapadānaṃ

‘‘Yadā devo devakāyā, cavate āyusaṅkhayā;

CST 1.0299PTS 1.0262

Tayo saddā niccharanti, devānaṃ anumodataṃ.

‘‘‘Ito bho sugatiṃ gaccha, manussānaṃ sahabyataṃ;

Manussabhūto saddhamme, labha saddhaṃ anuttaraṃ.

‘‘‘Sā te saddhā niviṭṭhāssa, mūlajātā patiṭṭhitā;

Yāvajīvaṃ asaṃhīrā, saddhamme suppavedite.

‘‘‘Kāyena kusalaṃ katvā, vācāya kusalaṃ bahuṃ;

Manasā kusalaṃ katvā, abyāpajjaṃ nirūpadhiṃ.

‘‘‘Tato opadhikaṃ puññaṃ, katvā dānena taṃ bahuṃ;

Aññepi macce saddhamme, brahmacariye nivesaya’.

‘‘Imāya anukampāya, devādevaṃ yadā vidū;

Cavantaṃ anumodanti, ehi deva punappunaṃ .

‘‘Saṃvego me tadā āsi, devasaṅghe samāgate;

Kaṃsu nāma ahaṃ yoniṃ, gamissāmi ito cuto.

‘‘Mama saṃvegamaññāya, samaṇo bhāvitindriyo;

Mamuddharitukāmo so, āgacchi mama santikaṃ.

‘‘Sumano nāma nāmena, padumuttarasāvako;

Atthadhammānusāsitvā, saṃvejesi mamaṃ tadā.

Dvādasamaṃ bhāṇavāraṃ.

‘‘Tassāhaṃ vacanaṃ sutvā, buddhe cittaṃ pasādayiṃ;

Taṃ dhīraṃ abhivādetvā, tattha kālaṃkato ahaṃ.

‘‘Upapajjiṃ sa tattheva, sukkamūlena codito;

Vasanto mātukucchimhi, puna dhāreti mātuyā.

‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, tidase upapajjahaṃ;

Etthantare na passāmi, domanassamahaṃ tadā.

‘‘Tāvatiṃsā cavitvāna, mātukucchiṃ samokkamiṃ;

CST 1.0300PTS 1.0263

Nikkhamitvāna kucchimhā, kaṇhasukkaṃ ajānahaṃ.

‘‘Jātiyā sattavassova , ārāmaṃ pāvisiṃ ahaṃ;

Gotamassa bhagavato, sakyaputtassa tādino.

‘‘Vitthārike pāvacane, bāhujaññamhi sāsane;

Addasaṃ sāsanakare, bhikkhavo tattha satthuno.

‘‘Sāvatthi nāma nagaraṃ, rājā tatthāsi kosalo;

Rathena nāgayuttena, upesi bodhimuttamaṃ.

‘‘Tassāhaṃ nāgaṃ disvāna, pubbakammaṃ anussariṃ;

Añjaliṃ paggahetvāna, samayaṃ agamāsahaṃ.

‘‘Jātiyā sattavassova, pabbajiṃ anagāriyaṃ;

Yo so buddhaṃ upaṭṭhāsi, ānando nāma sāvako.

‘‘Gatimā dhitimā ceva, satimā ca bahussuto;

Rañño cittaṃ pasādento, niyyādesi mahājuti.

‘‘Tassāhaṃ dhammaṃ sutvāna, pubbakammaṃ anussariṃ;

Tattheva ṭhitako santo, arahattamapāpuṇiṃ.

‘‘Ekaṃsaṃ cīvaraṃ katvā, sire katvāna añjaliṃ;

Sambuddhaṃ abhivādetvā, imaṃ vācaṃ udīrayiṃ.

‘‘‘Padumuttarabuddhassa, dvipadindassa satthuno;

Nigguṇḍipupphaṃ paggayha, sīhāsane ṭhapesahaṃ.

‘‘‘Tena kammena dvipadinda, lokajeṭṭha narāsabha;

Pattomhi acalaṃ ṭhānaṃ, hitvā jayaparājayaṃ’.

‘‘Pañcavīsasahassamhi, kappānaṃ manujādhipā;

Abbudanirabbudāni, aṭṭhaṭṭhāsiṃsu khattiyā.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā nigguṇḍipupphiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Nigguṇḍipupphiyattherassāpadānaṃ sattamaṃ.

8. Sumanāveḷiyattheraapadānaṃ

‘‘Vessabhussa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino;

CST 1.0301PTS 1.0264

Sabbe janā samāgamma, mahāpūjaṃ karonti te.

‘‘Sudhāya piṇḍaṃ katvāna, āveḷaṃ sumanāyahaṃ;

Sīhāsanassa purato, abhiropesahaṃ tadā.

‘‘Sabbe janā samāgamma, pekkhanti pupphamuttamaṃ;

Kenidaṃ pūjitaṃ pupphaṃ, buddhaseṭṭhassa tādino.

‘‘Tena cittappasādena, nimmānaṃ upapajjahaṃ;

Anubhomi sakaṃ kammaṃ, pubbe sukatamattano.

‘‘Yaṃ yaṃ yonupapajjāmi, devattaṃ atha mānusaṃ;

Sabbesānaṃ piyo homi, pupphapūjāyidaṃ phalaṃ.

‘‘Nābhijānāmi kāyena, vācāya uda cetasā;

Saṃyatānaṃ tapassīnaṃ, kataṃ akkositaṃ mayā.

‘‘Tena sucaritenāhaṃ, cittassa paṇidhīhi ca;

Sabbesaṃ pūjito homi, anakkosassidaṃ phalaṃ.

‘‘Ito ekādase kappe, sahassārosi khattiyo;

Sattaratanasampanno, cakkavattī mahabbalo.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā sumanāveḷiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Sumanāveḷiyattherassāpadānaṃ aṭṭhamaṃ.

9. Pupphacchattiyattheraapadānaṃ

‘‘Siddhatthassa bhagavato, lokajeṭṭhassa tādino;

Saccaṃ pakāsayantassa, nibbāpentassa pāṇino.

‘‘Jalajaṃ āharitvāna, satapattaṃ manoramaṃ;

CST 1.0302

Pupphassa chattaṃ katvāna, buddhassa abhiropayiṃ.

‘‘Siddhattho ca lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;

PTS 1.0265

Bhikkhusaṅghe ṭhito satthā, imaṃ gāthaṃ abhāsatha.

‘‘‘Yo me cittaṃ pasādetvā, pupphacchattaṃ adhārayiṃ;

Tena cittappasādena, duggatiṃ so na gacchati’.

‘‘Idaṃ vatvāna sambuddho, siddhattho lokanāyako;

Uyyojetvāna parisaṃ, vehāsaṃ nabhamuggami.

‘‘Vuṭṭhite naradevamhi, setacchattampi vuṭṭhahi;

Purato buddhaseṭṭhassa, gacchati chattamuttamaṃ.

‘‘Catunnavutito kappe, yaṃ chattaṃ abhiropayiṃ;

Duggatiṃ nābhijānāmi, pupphacchattassidaṃ phalaṃ.

‘‘Catusattatikappamhi, aṭṭha jalasikhā ahū;

Sattaratanasampannā, cakkavattī mahabbalā.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā pupphacchattiyo thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Pupphacchattiyattherassāpadānaṃ navamaṃ.

10. Saparivārachattadāyakattheraapadānaṃ

‘‘Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho;

Ākāse jalavuṭṭhīva vassate dhammavuṭṭhiyā.

‘‘Tamaddasāsiṃ sambuddhaṃ, desentaṃ amataṃ padaṃ;

Sakaṃ cittaṃ pasādetvā, agamāsiṃ sakaṃ gharaṃ.

‘‘Chattaṃ alaṅkataṃ gayha, upagacchiṃ naruttamaṃ;

Haṭṭho haṭṭhena cittena, ākāse ukkhipiṃ ahaṃ.

‘‘Susaṅgahitayānaṃva, dantova sāvakuttamo;

CST 1.0303

Upagantvāna sambuddhaṃ, matthake sampatiṭṭhahi.

‘‘Anukampako kāruṇiko, buddho lokagganāyako;

Bhikkhusaṅghe nisīditvā, imā gāthā abhāsatha.

‘‘‘Yena chattamidaṃ dinnaṃ, alaṅkataṃ manoramaṃ;

Tena cittappasādena, duggatiṃ so na gacchati.

‘‘‘Sattakkhattuñca devesu, devarajjaṃ karissati;

PTS 1.0266

Bāttiṃsakkhattuñca rājā, cakkavattī bhavissati.

‘‘‘Kappasatasahassamhi, okkākakulasambhavo;

Gotamo nāma gottena, satthā loke bhavissati.

‘‘‘Tassa dhammesu dāyādo, oraso dhammanimmito;

Sabbāsave pariññāya, nibbāyissatināsavo’.

‘‘Buddhassa giramaññāya, vācāsabhimudīritaṃ;

Pasannacitto sumano, bhiyyo hāsaṃ janesahaṃ.

‘‘Jahitvā mānusaṃ yoniṃ, dibbaṃ yoniṃ majjhagaṃ;

Vimānamuttamaṃ mayhaṃ, abbhuggataṃ manoramaṃ.

‘‘Vimānā nikkhamantassa, setacchattaṃ dharīyati;

Tadā saññaṃ paṭilabhiṃ, pubbakammassidaṃ phalaṃ.

‘‘Devalokā cavitvāna, manussattañca āgamiṃ;

Chattiṃsakkhattuṃ cakkavattī, sattakappasatamhito.

‘‘Tamhā kāyā cavitvāna, āgacchiṃ tidasaṃ puraṃ;

Saṃsaritvānupubbena, mānusaṃ punarāgamiṃ.

‘‘Okkantaṃ mātukucchiṃ maṃ, settacchattaṃ adhārayuṃ;

Jātiyā sattavassohaṃ, pabbajiṃ anagāriyaṃ.

‘‘Sunando nāma nāmena, brāhmaṇo mantapāragū;

Phalikaṃ chattamādāya, sāvakaggassa so tadā.

‘‘Anumodi mahāvīro, sāriputto mahākathī;

CST 1.0304

Sutvānumodanaṃ tassa, pubbakammamanussariṃ.

‘‘Añjaliṃ paggahetvāna, sakaṃ cittaṃ pasādayiṃ;

Saritvā purimaṃ kammaṃ, arahattamapāpuṇiṃ.

‘‘Uṭṭhāya āsanā tamhā, sire katvāna añjaliṃ;

Sambuddhaṃ abhivādetvā, imaṃ vācaṃ udīriyiṃ.

‘‘Satasahassito kappe, buddho loke anuttaro;

Padumuttaro lokavidū, āhutīnaṃ paṭiggaho.

‘‘Tassa chattaṃ mayā dinnaṃ, vicittaṃ samalaṅkataṃ;

Ubho hatthehi paggaṇhi, sayambhū aggapuggalo.

‘‘Aho buddho aho dhammo, aho no satthusampadā;

PTS 1.0267

Ekacchattassa dānena, duggatiṃ nupapajjahaṃ.

‘‘Kilesā jhāpitā mayhaṃ, bhavā sabbe samūhatā;

Sabbāsave pariññāya, viharāmi anāsavo.

‘‘Paṭisambhidā catasso…pe… kataṃ buddhassa sāsanaṃ’’.

Itthaṃ sudaṃ āyasmā saparivārachattadāyako thero imā gāthāyo abhāsitthāti.

Saparivārachattadāyakattherassāpadānaṃ dasamaṃ.