Tipiṭaka
Text

Ekūnatiṃsatima Pariccheda

Browse Tipiṭaka hierarchy
On this page

Ekūnatiṃsatima pariccheda

Thūpārambho

Evaṃ samatte sambhāre, vesākhapuṇṇamāsīyaṃ;

Patte visākhanakkhatte, mahāthūpatthamārabhi.

Hāretvāna tahiṃ thūpaṃ, thūpaṭhānamakhāṇayi;

Satthahattho mahīpālo, thirī kātuṃ manekadhā.

Yodhehi āharāpetvā, guḷapāsāṇake tahiṃ;

Kūṭehi āhanāpetvā, pāsāṇe cuṇṇite atha.

Cammavanaddha pādehi, mahāhatthīhi maddayi;

Bhūmiyā thirībhāvatthaṃ, atthānatthavicakkhaṇo.

Ākāsa gaṅgāpatita-ṭṭhāne satatatintake;

Mattikā sukhumā tattha, samantā tiṃ sayojane.

Navanīta mattikā’tesā, sukhumattā papuccati;

Khīṇāsavā sāmaṇerā, mattikā āharuṃ tato.

Mattikā attharāpesi, tattha pāsāṇakoṭṭime;

Iṭṭhakā attharāpesi, mattiko pariissaro.

Tasso parikharasudhaṃ, kuruvindaṃ tatopari;

CST 0.0163

Tasso pariayojālaṃ, marumbantu tatoparaṃ.

Āhaṭaṃ sāmaṇerehi, himavantā sugandhakaṃ;

Santharāpesi bhūmindo, phaḷikantu tatopari.

Sīlāyo santharāpesiccha phaḷikasantharo pari;

Sabbattha mattikākicce, navanītavhayā ahu.

Niyyāsena kapiṭṭhassa, sannitena rasodake;

Aṭṭhaṅgulaṃ bahalaetā, lohapaṭṭaṃ sīlopari.

Manosilāyatilate-lasannitāya tato pari;

Sattaṅgulaṃ sajjupaṭṭaṃ, santharesi rathesabho.

Mahāthūpa patiṭṭhāna-ṭhāne evaṃ mahīpati;

Kāretvā parikammāni, vippasannena cetasā.

Āsaḷhī sukkapakkhassa, divasamhi catuddase;

Kāretvā bhikkhusaṅghassa, sannipātamidaṃ vadi.

Mahācetiya matthāya, bhadantāmaṅgaliṭṭhakaṃ;

Patiṭṭhāpessaṃ sve ettha, sabbo saṅgho sametuno.

Buddha pūjā payogena, mahājanahītatthiko;

‘‘Mahājano’ posathiko, gandhamālādigaṇhiya.

Mahāthūpa patiṭṭhāna-ṭhānaṃ yātu suve’’iti;

Cetiya ṭhāna bhūsāya, amacce ca niyojayi.

Āṇāpitā narindena, munino piyagāravā;

Anekehi pakārehi, te taṃ ṭhānamalaṅkaruṃ.

Nagaraṃ sakalañceva, maggañceva idhāgataṃ;

Anekehi pakārehi, alaṅkārayi bhūpati.

Pabhāte ca catudvāre, nagarassa ṭhapāpayi;

Nahāpite nahāpake ca, appake ca bahūtathā.

Vatthāni gandhamālā ca, annāni madhurāni ca;

CST 0.0164

Mahājanatthaṃ bhūmindo, mahājanahite rato.

Paṭiyattāni etāni, sādiyitvā yathāruci;

Porājānapadāceva thūpaṭhānamupāgamuṃ.

Sumaṇḍitehi nekehi, ṭhānantara vidhānato;

Ārakkhito amaccehi, yathāṭhānaṃ mahīpati.

Sumaṇḍitāhi nekāhi, devakaññūpamāhi ca;

Nāṭakīhi paribbuḷho, sumaṇḍita passādhito.

Cattālīsa sahassehi, narehi parivārito;

Nānā tūriya saṅghuṭṭho, devarāja vilāsavā.

Mahāthūpa patiṭṭhānaṃ, ṭhānāṭhāna vicakkhaṇo;

Aparaṇhe upāgañchi, nandayanto mahājanaṃ.

Aṭṭhuttarasahassaṃ so, sāṭakāniṭṭhapāpiya;

Puṭabaddhāni majjhamhi, catupasse tato pana.

Vatthāni rāsīṃkāresi, anekāni mahīpati;

Madhusappi guḷādīhi ca, maṅgalatthaṃ ṭhapāpayi.

Nānādesehipā’gañchuṃ, bahavo bhikkhavo idha;

Idha dīpaṭṭhasaṅghassa, kā kathāva idhāgame.

Thero’ sīti sahassāni, bhikkhū ādāya āgamā;

Rājagahassa sāmantā, indagutto mahāgaṇī.

Sahassāni’sipatanā, bhikkhūnaṃ dvādasā’diya;

Dhammaseno mahāthero, cetiyaṭhānamāgamā.

Saṭṭhibhikkhusahassāni, ādāya idhamāgamā;

Pīyadassī mahāthero, jetārāma vihārato.

Vesālī mahāvanato, theroru buddharakkhito;

Aṭṭhārasa sahassāni, bhikkhū ādāya āgamā.

Kosambī ghositārāmā, theroru dhammarakkhito;

Tiṃsabhikkhusahassāni, ādāya idha āgamā.

Ādāyujjenīyaṃ thero, dakkhiṇa girito yati;

CST 0.0165

Cattārīsa sahassāni, agoru saṅgharakkhito.

Bhikkhūnaṃ satasahassaṃ, saṭṭhasahassāni cā’diya;

Pupphapure’sokarāmā, thero mittiṇṇa nāmako.

Duve satasahassāni, sahassāni asīti ca;

Bhikkhū gahetvānu’ttiṇṇo, thero kasmiramaṇḍalā.

Cattārīsata sahassāni, sahassāni ca saṭṭhi ca;

Bhikkhū pallavabhogamhā, mahādevo mahāmatī.

Yonanagarā’lasandāso, yona mahādhammarakkhito;

Thero tiṃsa sahassāni, bhikkhū ādāya āgamā.

Vañjhāṭavivattaniyā, senāsanā tu uttaro;

Thero saṭṭhisahassāni, bhikkhū ādāya āgamā.

Cittagutto mahāthero, bodhimaṇḍavihārato;

Tiṃsa bhikkhusahassāni, ādiyitvā idhāgamā.

Candagutto mahāthero, vanavāsapadesato;

Āgāsīti sahassāni, ādiyitvā yatī idha.

Sūriyaguttomahāthero, kelāsamhā vihārato;

Channavuti sahassāni, bhikkhūādāya āgamā.

Bhikkhūnaṃ dīpavāsinaṃ, āgatānañca sabbaso;

Gaṇanāya paricchedo, porāṇehi na bhāsito.

Samāgatānaṃ sabbesaṃ, bhikkhunaṃ taṃ samāgame;

Vuttā khīṇāsavāyeva, te channavutikoṭiyo.

Te mahācetiyaṭhānaṃ, parivāretvā yathārahaṃ;

Majjhe ṭhapetvā okāsaṃ, rañño aṭṭhaṃsu bhikkhavo.

Pavisitvā tahiṃ rājā, bhikkhusaṅghaṃ tathā ṭhitaṃ;

Disvā pasannacittena, vanditvā haṭṭhamānaso.

Gandhamālāhi pūjetvā, katvāna tipadakkhiṇaṃ;

Majjhe puṇṇaghaṭaṭhānaṃ, pavisitvā samaṅgalaṃ.

Suvaṇṇakhīle paṭimukkaṃ, paribbhamanadaṇḍakaṃ;

CST 0.0166

Rājatena kataṃ suddhaṃ, suddhapīti balodayo.

Gāhayitvā amaccena, maṇḍitena sujātinā;

Abhimaṅgalabhūtena, bhūtabhūtiparāyaṇo.

Mahantaṃ cetiyāvaṭṭaṃ, kāretuṃ katanicchayo;

Bhamāpayitu māraddho, parikammita bhūmiyaṃ.

Siddhattho nāma nāmena, mahāthero mahiddhiko;

Tathākarontaṃ rājānaṃ, dīghadassī nivārayi.

‘‘Evaṃ mahantaṃ thūpañca, ayaṃ rājā’rabhissati;

Thūpe aniṭṭhiteyeva, maraṇaṃ assa hessati.

Bhavissati mahanto ca, thūpoduppaṭisaṅkharo;

Iti so nāgataṃ passaṃ, mahantattaṃ nivārayi.

Saṅghassa ca anuññāya, thero sambhāvanāyaca;

Mahantaṃ kattukāmo’pi, gaṇhitvā therabhāsitaṃ.

Therassa upadesena, tassa rājā akārayi;

Majjhimaṃ cetiyāvaṭṭaṃ, patiṭṭhāpetumiṭṭhikā.

Sovaṇṇarajate ceva, ghaṭe majjheṭṭhapāpayi;

Aṭṭhaṭṭha aṭṭhitussāho, parivāriya te pana.

Aṭṭhuttarasahassañca, ṭhapāpesi nave ghaṭe;

Aṭṭhuttare aṭṭhuttare, vatthānaṃ tu sate pana.

Iṭṭhikāpavarā aṭṭha, ṭhapāpesi visuṃ visuṃ;

Sammatena amaccena, bhūsitena anekadhā.

Tato ekaṃ gāhayitvā, nānāmaṅgalasaṅkhate;

Puritthimadisābhāge, paṭhamaṃ maṅgalitthikaṃ.

Patiṭṭhāpesi sakkaccaṃ, manuññe gandhakaddame;

Jātisumana pupphesu, pūjitesu tahiṃ pana.

Ahosi puthavīkampo, sesā sattāpi sattahi;

Pattiṭṭhāpesa’ maccehi, maṅgalāni ca kārayi.

Evaṃ asāḷhamāsassa, sukkapakkhe’bhisammate;

CST 0.0167

Uposathe pannarase, patiṭṭhāpesi iṭṭhikā.

Catuddisaṃ ṭhite tattha, mahāthere anāsave;

Vanditvā pūjayitvā ca, suppatito kamena so.

Pubbuttaraṃ disaṃ gantvā, piyadassiṃ anāsavaṃ;

Vanditvāna mahātheraṃ, aṭṭhāsi tassa santike.

Maṅgalaṃ tattha vaḍḍhento, tassa dhammamabhāsiso;

Therassa desanā tassa, janassā’hosi sātthikā.

Cattālīsasahassānaṃ, dhammābhisamayo ahu;

Cattālīsasahassānaṃ, sotāpattiphalaṃ ahu.

Sahassaṃ sakadāgāmi, anāgāmi ca tattakā;

Sahassaṃyeva arahanto, tattha’hesuṃ gihījanā.

Aṭṭhārasasahassāni, bhikkhūbhikkhuniyo pana;

Cuddaseva sahassāni, arahatte patiṭṭhayuṃ.

Evampapasannamatimā ratanattayamhi,

Cāgāmimuttamanasājanatāhi tena;

Lokatthasiddhi paramā bhavatīti ñatvā,

Saddhādinekaguṇayoga ratiṃ kareyyāti.

Sujanappasādasaṃ vegatthāya kate mahāvaṃse

Thūpārambho nāma

Ekūnatiṃsatimo paricchedo.