Tipiṭaka
Text

Abhiyācaka

Dhamma-saṅghaṃ vanditvāna,

CST 0.0038

Sabba-lokassa nāyakaṃ;

Yācito tikakrapa-therena,

Māṇavena ca dhīmatā.

Uttānameva saṅkhepaṃ,

Nānā-sattha-sudhāritaṃ;

Nara-dakkhaṃ likhissami,

Passantu dhīra-māmakā.

Kosajjaṃ bhayato disvā,

CST 0.0041

Vīriyañjāpi khemato;

Āraddhavīriyā hotha;

Esā buddhānusāsanī.

Vīriyavā kho bhikkhave ariyasāvako,

CST 0.0042

Akusalaṃ pajahati, kusalaṃ bhāveti;

Sāvajjaṃ pajahati, anavajjaṃ bhāveti,

Suddhamattānaṃ pariharatīti.

Vīriyavato kiṃ nāma kammaṃ na sijjhati;

CST 0.0043

Purisakāro nāma na nassati,

CST 0.0044

Sukhe patiṭṭhāpetīti jānāmi.

Yathā khittaṃ nabhe leḍḍu,

CST 0.0046

Dhuvaṃ patati bhūmiyaṃ;

Tatheva buddha-seṭṭhānaṃ,

Vacanaṃ dhuva-sassataṃ.

A-dvejjhavacanā buddhā,

CST 0.0048

A-moghavacanā jinā.

Sussusā labhate paññaṃ,

CST 0.0049

Uṭṭhātā vindate dhanaṃ;

Tasmā pāḷiṃ guruṃ katvā,

Imaṃ passāhi sobhaṇaṃ.

Sussusā suta-buddhinī,

CST 0.0051

Sutaṃ paññāya vaḍḍhanaṃ;

Paññāya atthaṃ jānāti,

Ñāto attho sukhāvaho.

Satataṃjjhāyanaṃ vāda,

CST 0.0052

Para-tantavalokanaṃ;

Sabbijjācera-sevāca,

Buddhi-mati-karo guṇo.

Ati-dīghova nīgho hi,

CST 0.0053

Kusīto hīna-vīriyo;

Tasmā vīriyaṃ katvāna,

Vijjaṃ esantu sādhavo.

Suporiso tāva sippaṃ,

CST 0.0055

Uggaṇheyya paraṃ dhanaṃ;

Gaveseyya tato mantaṃ,

Katheyya sacca-bhāsitaṃ.

Pathamaṃ na parājaye sippaṃ,

CST 0.0056

Dutīyaṃ na parājaye dhanaṃ;

Tatīyaṃ na parājaye dhanaṃ,

Catutthamatthaṃ kiṃ karissati.

Sobhanti a-milātāni,

CST 0.0058

Pupphāniva pilandhituṃ;

Tathā sobhanti dārakā,

Yobbaneyeva sikkhituṃ.

Tasmā have guṇādhāraṃ,

CST 0.0059

Paññā-vaḍḍhanamuttamaṃ;

Sikkheyya matimā poso,

Patthento hitamattano.

Alaṃ vāyamituṃ sippe,

CST 0.0060

Attha-kāmena jantunā;

Kataṃ vijaññā vijjādi,

Vayo te mā upajjhagā.

Vijjaṃ sikkhe, care sīlaṃ,

CST 0.0062

Dhīrena saha saṃvase;

Dhanācaye, kare kammaṃ,

Piyaṃ vācañca saṃvade.

Na tveva supituṃ hoti,

CST 0.0064

Ratti nakkhatta-mālinī;

Paṭijaggitumevesā,

Ratti hoti vijānataṃ.

Uṭṭhāhatha nisīdatha,

CST 0.0065

Ko attho supitena vo;

Sādhu kho sippa-vijjāhvā,

Vijjaṃ sikkhatha santataṃ.

Ārabbhatha sadā puttā,

CST 0.0067

Bahussutaṃ gavesituṃ;

Yasmā loke sippavantā,

Sabbā-disāsu pākaṭā.

Sakyarūpaṃ pure santaṃ,

CST 0.0068

Mayā sippaṃ na sikkhitaṃ;

Kicchā vutti a-sippassa,

Iti pacchā nutappati.

Lokatthaṃ loka-kammantaṃ,

CST 0.0075

Icchanto pariyesituṃ;

Niccameva vīriyañca,

Atthaṃ mantañja cintaye.

Dhanavā guṇavā loke,

CST 0.0076

Sabbā-disāya pākaṭo;

Sīlavā paññavā macco,

Sabba-lokehi pūjito.

Sajīvati yaso yassa,

CST 0.0077

Kitti yassa sajīvati;

Yasa-kitti vihīnassa,

Jīvantopi matopamā.

Saddhīdha vittaṃ purisassa seṭṭhaṃ,

CST 0.0079

Dhammo suciṇṇo sukhamāvahāti;

Saccaṃ have sādutaraṃ rasānaṃ,

Paññājīviṃ jīvitamāhu seṭṭhanti.

Satimato sadā bhaddaṃ,

CST 0.0081

Satimā sukhamedhati;

Satimato suve seyyo,

Verā ca parimuccati.

Mā vo khaṇaṃ virādhetha,

CST 0.0083

Khaṇātītā hi socare;

Sadatthe vāyameyyātha,

Khaṇo vo paṭipādito.

Yathicchitaṃ na pappoti,

CST 0.0084

A-phiyo nāvikoṇṇave;

Tathevāvīriyopettha,

Tasmārabheyya sāsanaṃ.

Vāyametheva puriso,

CST 0.0087

Yāva atthassa nipphadā;

Nipphannasobhaṇo attho,

Khantā bhiyyo na vijjati.

Sameva ñāṇa-vāyāme,

CST 0.0088

Sukhāvaho su-maṅgalo;

Ñunedhike tathā no hi,

Dvayena sādhu sampadā.

Kāya-kammāni sijjhanti,

CST 0.0090

Vacī-kammāni vīriyaṃ;

Na hi kiccāni cintāhi,

Kareyyāthīdha vāyamaṃ.

Paṭikacceva kareyya,

CST 0.0091

Taṃ jaññā hitamattano;

Na sākaṭikacintāya,

Mandā dhīro parakkame.

Thirena saka-kammena,

CST 0.0095

Vaḍḍhatiyeva saṃ phalaṃ;

A-thirena alasena,

Kara-kammaṃ phalañca no.

Āsīsetheva puriso,

CST 0.0096

Na nibbindeyya paṇḍito;

Passāmi vohaṃ attānaṃ,

Yathā icchiṃ tathā ahu.

Aṇaṇo ñātīnaṃ hoti,

CST 0.0098

Devānaṃ pitunañca so;

Karaṃ purisa-kiccāni,

Na ca pacchānutappati.

Hiyyoti hiyyati poso,

CST 0.0099

Karissāmi pareti yo;

Ajja kattabba kammaṃ sve,

So tato parihāyati.

So a-ppamatto a-kuddho,

CST 0.0101

Tāta kiccāni kāraya;

Vāyāmassu sa-kiccesu,

Nālaso vindate sukhaṃ.

Hīna-jaccopi ce hoti,

CST 0.0102

Uṭṭhātā dhitimā naro;

Ācāra-sīla-sampanno,

Nise aggīva bhāsati.

Yo pubbe karaṇīyāni,

CST 0.0104

Pacchā so kātumicchati;

Varuṇakaṭṭhabhañjova,

Sa pacchā anutappati.

Uṭṭhānakālamhi anuṭṭhahāno,

CST 0.0105

Yuvā balī ālasiyaṃ upeto;

A-puṇṇasaṅkappamano kusīto,

Paññāya maggaṃ alaso na vindati.

Dummedho puriso loke,

CST 0.0107

Kusīto hīna-vīriyo;

Appassuto anācāro,

Parihāyati vuḍḍhiyā.

Appassutāyaṃ puriso,

CST 0.0108

Balībaddova jīrati;

Maṃsāni tassa vaḍḍhanti,

Paññā tassa na vaḍḍhati.

Yassa manussa-bhūtassa,

CST 0.0109

Natthi bhogā ca sippakaṃ;

Kiṃphalaṃ tassa mānussaṃ,

Dvipādaṭṭho hi so migo.

Yo ca vassasataṃ jīve,

CST 0.0111

Kusīto hīna-vīriyo;

Ekāhaṃ jīvitaṃ seyyo,

Vīriyārabbhato daḷaṃ.

Yo ca dhamma-vibhaṅgaññū,

CST 0.0112

Kāluṭṭhāyī a-tandito;

Anuṭṭhahati kālena,

Phalaṃ tassa samijjhati.

A-caritvā brahmacariyaṃ,

CST 0.0126

A-laddhā yobbane dhanaṃ;

Jiṇṇakoñcāva jhāyanti,

Khīṇamaccheva pallale.

A-caritvā brahmacariyaṃ,

CST 0.0127

A-laddhā yobbane dhanaṃ;

Sentti cāpātikhīṇāva,

Purāṇāni anutthunaṃ.

Appakenāpi medhāvī,

CST 0.0132

Pābhatena vicakkhaṇo;

Samuṭṭhāpeti attānaṃ,

Aṇuṃ aggiṃva sandhamaṃ.

Vāyāmetheva puriso,

CST 0.0138

Na nibbindeyya paṇḍito;

Vāyāmassa phalaṃ passa,

Bhuttā ambā anītihaṃ.

Anuṭṭhahaṃ a-vāyāmaṃ,

CST 0.0140

Sukhaṃ yatrādhi gacchati;

Suvira tattha gacchāhi,

Mañca tattheva pāpaya.

Yatthālaso anuṭṭhātā,

CST 0.0142

Accantaṃ sukhamedhati;

Suvira tattha gacchāhi,

Mañca ttattheva pāpaya.

Adhippāya-phalaṃ loke,

CST 0.0143

Dhītimanttassa sijjhati;

Vīriyameva kattabbaṃ,

Etaṃ buddhehi vaṇṇitaṃ.